Dinsdag 4 september 2018 opende de Volkskrant met de kop Wetenschap in 20020 gratis toegankelijk.  Vanaf 2020 mogen wetenschappers met belasting betaald onderzoek niet meer publiceren in wetenschappelijke tijdschriften die peperdure abonnementsgelden vragen; zoals gebeurt met de wetenschappelijke tijdschriften Science en Nature. Dat wat met publiekelijk geld wordt bekostigd moet voor iedereen openbaar gemaakt worden op de zogenaamde ‘open acces’. Dit besluit wordt ondersteund door elf EU landen en Nederland.

Waar voorheen de wetenschappelijk bladen Science, Nature en Cell bepaalden wat belangrijk was om over te publiceren, mag nu iedereen meekijken naar wat belangrijk is voor hem of haar. Het is een verschuiving die thuishoort in het watermantijdperk! Een persoonlijke vraag waar ik al een geruime tijd mee bezig ben is: wat weten we eigenlijk zeker wat wetenschap is en mag je wel klakkeloos aannemen dat de wetenschap altijd gelijk heeft?  Ik herinner me naar aanleiding daarvan een casus, eind tachtiger jaren, van mijn echtgenoot die arts was. Er kwam een vrouw op zijn spreekuur die al enige abortussen en miskramen had gehad en nu zwanger was. Zij had na een problematisch verleden eindelijk de man van haar leven gevonden en nu wilden ze samen een kind. Echter haar zwangerschap verliep niet zonder problemen, ze had steeds bloedingen en ze vroeg mijn echtgenoot die consultatief arts was om haar te begeleiden. De  gynaecoloog had geconstateerd dat het embryo onvoldoende levensvatbaar was; ook de echo die gemaakt was, liet dit beeld zien. De gynaecoloog adviseerde om het kind te laten aborteren omdat het kind volgens hem een ernstige groeiachterstand zou hebben en na de geboorte gehandicapt zou zijn. Mijn echtgenoot ging tegen dit advies in; dit deed hij omdat hij zag dat deze vrouw er nu ten volle er voor wilde gaan; zijn gedachtegang er achter was dat zij hier in gesteund moest worden, met alle eventuele risico’s van dien. Dit gaf dus een grote controverse tussen beide artsen; hiërarchisch gezien stond de gynaecoloog hoger in de wetenschappelijke rangorde dan mijn echtgenoot, hij had zich immers zich in dit onderwerp gespecialiseerd. De vrouw die uiteindelijk het laatste woord had, volgde het advies van mijn echtgenoot op en zette een mooie voldragen gezond meisje op de wereld. Jaren later kwam ze met haar dochter nog een keer op het spreekuur van mijn man en bedankte voor het goede advies dat hij haar gegeven had. Ze was hem zielsdankbaar.

Wat gebeurde er hier nu? Wetenschappelijk had de gynaecoloog gelijk, maar hij stond niet stil bij het levensverhaal achter deze patiënt. Het zou goed zo kunnen zijn dat door de spanning van deze wel gewenste zwangerschap, er zoveel oude onbewuste onverwerkte stress en achterdocht naar boven kwam dat het lichaam onbewust al afstand van dit kind had gedaan (net zoals de vorige keren). Doordat iemand haar in haar positieve vertrouwensmodem hield, kon het lichaam ontspannen en veranderde er kennelijk iets in haar lichaam en alles liep goed af!

De moraal van dit verhaal: als meer gewone mensen mee mogen denken over een wetenschap, dan krijgen we hoogstwaarschijnlijk een nog betere wetenschap! Een wetenschap die niet beïnvloed wordt door enkel knappe denkers; gevoel en ervaring moeten ook in de wetenschap geïntegreerd worden! De kracht van ontwikkeling zit hem in het gemeenschappelijk tot een nieuw inzicht komen. Een echte watermantijdperk opdracht!

2 thoughts on “Wetenschap gratis toegankelijk”

  1. Wilma ik ben het helemaal met je stelling eens. Ik denk ook dat gewone mensen wel kennis hebben en mee kunnen denken bij onderzoeken.

Leave a reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.